Hoạn tiểu thư hay Hoạn Thư, là một nhân vật nữ trong Truyện Kiều của Nguyễn Du.
Trong "Truyện Kiều", Hoạn tiểu thư được nhắc đến lần đầu tại câu thơ thứ 1529 và 1530:
Vốn dòng tộc Hoạn danh gia
Con quan tiền bộ tên là Hoạn thư
Hoạn tiểu thư là người nữ giới xinh đẹp, sáng ý nhưng được biết đến nhiều nhất là người có tính ghen tuông. Hoạn Thư thường được người Việt dùng để chỉ những người phụ nữ hay ghen.
Hoạn Thư đánh ghen Thúy Kiều
Khi nói đến Hoạn Thư không ít quan điểm coi đây là nhân vật điển hình cho sự tàn bạo độc ác, một con người có tính ghen tuông cay nghiệt… Đã bao thế kỷ nay, Hoạn Thư đã trở nên tượng trưng của sự ganh tàn bạo, độc ác, thâm hiểm của đàn bà.
Khi biết tin chồng đi lấy vợ lẽ, Hoạn Thư giận lắm nhưng không hề để lộ cho ai biết, thậm chí còn trị tội bọn gia nhân khi chúng định mách bảo để tâng công. Khi Thúc Sinh về đến nhà, Hoạn Thư sai bày rượu đón tiếp vui vẻ như thường có gì xảy ra. Thấy thế Thúc mừng lắm, yên trí là vợ chưa biết, nên cũng "ngậm tăm" luôn cái chuyện vợ lẽ kia. Hoạn Thư như "đi guốc trong bụng" chồng, đúng lúc Thúc Sinh đang nôn nao nhớ Kiều thì Hoạn Thư gợi ý là Thúc nên quay lại Lâm Truy. Được lời như cởi tấm lòng, Thúc cấp lên ngựa ra đi. Chỉ chờ có vậy Hoạn Thư cũng vội lên xe về Tích Giang thăm cha mẹ đẻ và một cuộc đánh ghen bắt đầu.
Rằng: "Tôi chút phận đàn thi bằng lái xe máy bà,
ghen tuông thì cũng người ta thường tình.
Nghĩ cho khi các viết kinh,
Với khi khỏi cửa dứt tình chẳng theo.
Lòng riêng riêng những kính yêu,
Chồng chung chưa dễ ai chiều cho ai.
Trót đà gây việc hóc búa,
"Còn nhờ lượng bể thương bài nào chăng". Hoạn Thư thuê bọn côn đồ Ưng Khuyển đi đường tắt sang Lâm Truy bắt cóc Kiều. Đầu tiên họ Hoạn cho Kiều một trận đòn phủ đầu, sau đó cho về làm con hầu nhà Hoạn Thư với tên mới là Hoa Nô. Nói về chàng Thúc, sau khi tưởng Kiều đã chết, tỏ ra đau đớn lắm nhưng rồi nỗi đau cũng nguôi dần. Rồi một hôm chàng lại đánh đường về thăm vợ cũ quê xưa. Thật trớ trêu là cái bẫy của Hoạn Thư đã giăng sẵn chờ chàng. Khi Thúc vừa về đến nhà tức tốc Hoạn Thư cho gọi Kiều ra hầu. Thúc Sinh và Kiều gặp nhau mà như trong cơn ác mộng, tâm thuật cứ rối bời, không hiểu là thật hay do ma quỷ!
Thật là một cách đánh ghen kỳ lạ, "giết người không dao" vậy. Chưa hết Hoạn Thư còn bắt Kiều hầu hạ phục dịch hai vợ chồng mình nữa. "Bắt khoan bắt nhặt đến lời. Bắt quỳ tận mặt bắt mời tận tay". Còn nữa, Hoạn Thư còn bắt Kiều đánh đàn hầu rượu. Tiếng đàn "như khóc như than" của Kiều làm cho Thúc Sinh tan nát lòng bao lăm thì Hoạn Thư càng hởi lòng hởi dạ bấy nhiêu.
Sau đó, nể lời đề nghị của chồng, Hoạn Thư cho Kiều ra Quan âm các để tụng kinh niệm phật với cái tên mới Trạc Tuyền. Đã là tình cầm sắt mà phải làm bộ phớt tỉnh, dù gần nhau gang tấc, chàng Thúc đau khổ lắm. Một hôm nhân khi Hoạn Thư về thăm mẹ đẻ Thúc lẻn ra tình tự với Kiều. Hai bên đang kể lể nỗi lòng, thở than sập sùi thì Hoạn Thư đã trở về và nghe hết mọi chuyện. Sau đó Hoạn Thư vào Quan âm các tử tế vui vẻ chào hỏi hai người, khen tài ba Thúy Kiều rồi khoác tay chồng cùng về nhà như chơi hề biết chuyện gì.
Cách ứng xử của Hoạn Thư làm Kiều kinh ngạc đến run sợ, và ngay đêm đó Kiều đã quyết định trốn khỏi nhà Hoạn Thư để bắt đầu một chặng đời lưu lạc mới của mình. Điều đặc biệt là trong quá trình đánh ghen Hoạn Thư không hề hỏi đến và làm như tịnh không biết gì về quan hệ giữa Thúc Sinh và Thúy Kiều, cứ coi như hai người không quen biết nhau vậy!
"Máu ghen đâu có lạ đời nhà ghen" đến nỗi Thúc Sinh lấy Kiều rồi mà phải khoanh tay còn Kiều thì kinh sợ mà chạy trốn! Cho đến nay "Máu ghen Hoạn Thư" chắc vẫn còn nhiều người chán chường và kiêng nể! Đã đành là, "ghen thì cũng người ta thường tình".
Nhưng để biến một kiểu ghen thành di sản văn hoá, - tâm lý tiêu biểu cho một lớp người và được tầng lớp hoá, dân gian hoá, như lối ghen của Hoạn Thư thì không có nhiều trong văn hoá thế giới. Nguyễn Du ơi! Không phải sau ba trăm năm, mà rồi sẽ mãi mãi, nhân gian vẫn còn khóc vì tài và mệnh của một con người.
Nhà thơ Nguyễn Khuyến cũng từng viết 1 bài thơ về cái sự ghen của Hoạn Thư:
Chị Hoạn ghen khéo giở đời
Cơ duyên lỏng lẻo buộc chân người
Cánh buồm mặt bể vừa êm sóng
Vó ký chân đèo bỗng đến nơi
Con ở ngẩn ngơ nhìn mặt chủ
Nhà thầy tưng hửng mất đồ chơi
Ông trời rõ khéo sâu cay nhỉ
Một cuộc bày ra cũng nực cười.
(Tổng hợp)
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét